AYM’nin Süresiz Nafaka İptali: 2027 Öncesinde Bilinmesi Gerekenler
Kısa cevap
Anayasa Mahkemesi, Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresini 4 Haziran 2026 tarihli E.2025/156, K.2026/131 sayılı kararıyla iptal etti. Karar 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı ve iptal hükmünün yürürlüğü yayım tarihinden dokuz ay sonrasına, 30 Haziran 2027’ye ertelendi. Bu karar yoksulluk nafakasını bütünüyle kaldırmadı; yeni yasal çerçevenin ve geçiş hükümlerinin ayrıca takip edilmesi gerekiyor.
Karar, nafakanın her durumda otomatik olarak süresiz belirlenmesini öngören ibareyle sınırlıdır. Anayasa Mahkemesi, nafaka süresinin belirlenmesinde evliliğin süresi, alacaklı eşin yaşı, eğitim ve sağlık durumu ile ekonomik ihtiyaçlarını kendi imkânlarıyla karşılama kapasitesi gibi ölçütlerin dikkate alınabileceğini açıklamıştır. Mahkeme bütün dosyalar için sabit bir nafaka süresi belirlememiştir.
TMK m. 175 kapsamında yoksulluk nafakası nedir?
Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesi, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafın kusuru daha ağır olmamak koşuluyla diğer taraftan mali gücü oranında yoksulluk nafakası isteyebilmesini düzenler. Nafaka yükümlüsünün kusuru, hükümde ayrıca aranmaz.
Nafaka değerlendirmesi yalnızca evliliğin süresine bakılarak yapılamaz. Tarafların ekonomik ve sosyal koşulları, çalışma kapasitesi, sağlık durumu ve somut olayın diğer özellikleri önem taşır.
Anayasa Mahkemesi hangi ibareyi iptal etti?
Anayasa Mahkemesi 4 Haziran 2026 tarihli E.2025/156, K.2026/131 sayılı kararında TMK m. 175/1 içinde yer alan “süresiz olarak” ibaresini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Karar 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı.
İptal, yoksulluk nafakası kurumunun tamamen kaldırıldığı anlamına gelmez. Karar, her olayda nafakanın mutlaka belirli bir süreyle sınırlandırılmasını da kendiliğinden emretmez; yeni düzenlemenin hangi ölçütleri ve istisnaları içereceği kanun koyucunun yapacağı düzenlemeyle netleşecektir.
Karar ne zaman yürürlüğe girecek?
Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğünü Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren dokuz ay erteledi. Buna göre belirtilen yürürlük tarihi 30 Haziran 2027’dir. Bu tarihe kadar mevcut hüküm ve yürürlükteki diğer ilgili mevzuat esas alınmaya devam eder; ancak somut dosyaya uygulanacak hukuki durum güncel mevzuat ve kararlar üzerinden kontrol edilmelidir.
Karar, mevcut nafaka kararlarının yayımlanır yayımlanmaz kendiliğinden sona erdiği anlamına gelmez. Mevcut kararların etkisi ve olası geçiş hükümleri bakımından yeni kanuni düzenleme ile ilgili yargı kararları ayrıca değerlendirilmelidir.
2027 için yeni bir nafaka modeli kesinleşti mi?
Hayır. Mahkemenin kararı, nafaka süresini belirleyen yeni ve ayrıntılı bir kanun metni değildir. Evlilik süresi, yaş, eğitim, sağlık, ekonomik ihtiyaçlar ve çalışma imkânı gibi ölçütlerin yeni düzenlemede nasıl kullanılacağı; olası istisnalar ve geçiş hükümleri yasama sürecinde netleşecektir.
Bu nedenle kısa süreli evliliklerde nafakanın kaç yıl olacağı veya uzun evliliklerde hangi koşullarda süresiz nafakaya hükmedileceği konusunda kesinleşmiş genel bir süre varmış gibi hareket edilmemelidir.
Boşanma sürecindeki kişiler nelere dikkat etmeli?
Devam eden veya yeni açılacak boşanma davalarında nafaka talepleri, tarafların gelir ve giderleri, çalışma ve sağlık koşulları, evlilik süresi ve dosyaya özgü diğer deliller çerçevesinde değerlendirilmelidir. Sadece iptal kararına dayanarak mevcut nafakanın otomatik olarak sona erdiği varsayılmamalıdır.
Anlaşmalı boşanma protokolünde nafaka konusunda düzenleme yapılırken tarafların iradesi, hukuki sonuçlar ve protokolün mahkemece değerlendirilmesi birlikte gözetilmelidir. İrat veya toptan ödeme seçeneklerinin somut olayda uygulanabilirliği, yürürlükteki mevzuat çerçevesinde ayrıca ele alınmalıdır.
Özet tablo: kararın kapsamı
| Başlık | Açıklama |
|---|---|
| Karar | AYM, E.2025/156, K.2026/131; karar tarihi 4 Haziran 2026 |
| Yayımlanma | 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete |
| İptal edilen bölüm | TMK m. 175/1 içindeki “süresiz olarak” ibaresi |
| Yürürlük tarihi | 30 Haziran 2027 (yayım tarihinden dokuz ay sonra) |
| Nafaka tamamen kalktı mı? | Hayır. İptal kararı yoksulluk nafakası kurumunu bütünüyle kaldırmamıştır. |
| Mevcut nafaka kararları otomatik biter mi? | Hayır. Otomatik sona erme sonucu çıkarılmamalı; somut hukuki durum ayrıca incelenmelidir. |
Sık sorulan sorular
Anayasa Mahkemesi süresiz nafakayı tamamen kaldırdı mı?
Hayır. İptal kararı, TMK m. 175/1’deki “süresiz olarak” ibaresine ilişkindir. Yoksulluk nafakası kurumu bütünüyle kaldırılmış değildir.
İptal kararı ne zaman yürürlüğe girecek?
Karar 30 Eylül 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı. İptal hükmünün yürürlüğü yayım tarihinden dokuz ay sonraya, 30 Haziran 2027’ye ertelendi.
Hâlihazırda nafaka ödeyenlerin ödemesi kendiliğinden sona erer mi?
Hayır. Karar, mevcut nafaka kararlarının kendiliğinden sona erdiği anlamına gelmez. Somut durum, yürürlükteki mevzuat ve varsa yeni geçiş hükümleri üzerinden değerlendirilmelidir.
2027’den sonra bütün nafakalar belirli bir yıl ile mi sınırlandırılacak?
Karar sabit bir süre belirlememiştir. Yeni yasal düzenlemenin ölçütleri, istisnaları ve geçiş hükümleri yasama sürecinde netleşecektir.
Resmî kaynak
Kararın kapsamı ve yürürlük bilgisi için birincil kaynak: